Thứ Hai, 22/4/2024 - 04:05:58 Đường dây nóng: 096 774 2199 Liên hệ quảng cáo: (024) 6282 2201 Cơ quan: (024) 6282 2176 Email: kiemtoandientu@sav.gov.vn

Chủ trương, đường lối, chính sách của Đảng và hệ thống pháp luật Việt Nam về KTNN

THỨ BẢY, 15/09/2018 12:15:00 | KIỂM TOÁN TRONG NƯỚC
(BKTO) - KTNN Việt Nam được thành lập theo Nghị định số 70/CP ngày 11/7/1994 của Chính phủ. Qua 24 năm xây dựng và phát triển, KTNN nhận được sự quan tâm của Đảng, Nhà nước nhằm xây dựng KTNN thành công cụ hữu hiệu trong kiểm tra, giám sát việc quản lý, sử dụng tài chính công, tài sản công. Với chủ trương đó, trong những năm qua, nhiều chính sách của Đảng, Nhà nước về KTNN đã được ban hành, song hành cùng sự phát triển của Ngành.

Đảng, Nhà nước luôn đề cao vai trò của KTNN

Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ VIII của Đảng nêu rõ: “...Xây dựng quy chế đảm bảo chi ngân sách tiết kiệm và có hiệu quả, nâng cao tỷ lệ chi cho đầu tư phát triển, kiềm chế bội chi. Thực hiện chế độ kiểm soát chi ngân sách và tài chính công thông qua kho bạc và Kiểm toán nhà nước, đặc biệt là những quy định về phân cấp ngân sách...”

Nghị quyết Trung ương lần thứ ba Ban chấp hành Trung ương Đảng khóa VIII cũng xác định:“...Đề cao vai trò của cơ quan KTNN trong việc kiểm toán mọi cơ quan, tổ chức có sử dụng NSNN. Cơ quan Kiểm toán báo cáo kết quả kiểm toán cho Quốc hội, Chính phủ và công bố công khai cho dân biết...”

Đến Đại hội Đại biểu toàn quốc lần thứ 10, Báo cáo của Ban chấp hành Trung ương Đảng khoá IX về phương hướng, nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội 5 năm (2006 – 2010), Đảng ta tiếp tục khẳng định“...Xây dựng thể chế giám sát tài chính đồng bộ; hiện đại hóa công nghệ giám sát. Chuẩn mực hóa hệ thống kế toán, kiểm toán phù hợp với thông lệ quốc tế. Thực hiện kiểm toán bắt buộc đối với tất cả các cấp ngân sách, sác đơn vị sử dụng vốn, tài sản và ngân sách nhà nước...”
 

Nhằm không ngừng hoàn thiện khuôn khổ pháp lý cho hoạt động của mình, KTNN đang tổ chức nhiều hội thảo nhằm lấy ý kiến các nhà khoa học để sửa đổi Luật KTNN 2015

Báo cáo chính trị của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khoá X tại Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XI của Đảng chỉ rõ: “...Tăng cường công tác kiểm toán, thanh tra, kiểm tra, giám sát của các cơ quan chức năng. Có cơ chế khuyến khích và bảo vệ những người đấu tranh chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực; đồng thời kỷ luật nghiêm những người bao che, cố tình ngăn cản việc chống tham nhũng, lãng phí hoặc lợi dụng việc tố cáo tham nhũng để vu khống, làm hại người khác, gây mất đoàn kết nội bộ. Tôn vinh những tấm gương liêm chính. Tổng kết, đánh giá cơ chế và mô hình tổ chức cơ quan phòng, chống tham nhũng để có chủ trương, giải pháp phù hợp...”.

Vai trò, vị trí của KTNN còn được khẳng định qua các Nghị quyết của Quốc hội. Trong đó, Nghị quyết Kỳ họp thứ 10, Quốc hội khóa IX đặt ra yêu cầu:  “..Tăng thu và huy động mọi nguồn lực của đất nước dành cho đầu tư phát triển; chỉ đạo thực hiện Luật NSNN, tiến hành kiểm toán thu chi ngân sách, chấn chỉnh các hoạt động ngân hàng, khắc phục các hiện tượng tiêu cực...”

 “...Đổi mới cơ chế quản lý tài chính nhà nước, quản lý ngân sách nhà nước bảo đảm vai trò chủ đạo của ngân sách trung ương, tăng cường phân cấp, tăng quyền hạn đi đôi với đề cao trách nhiệm đối với các cấp ngân sách . Nâng cao hiệu quả và tính công khai, minh bạch trong sử dụng và quản lý ngân quỹ, ngân sách nhà nước, tạo chuyển biến rõ rệt trong kiểm soát, tăng cường công tác KTNN để góp phần ngăn chặn lãng phí, thất thoát, tham nhũng tiền và tài sản nhà nước...” - Nghị quyết Quốc hội nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam kỳ họp thứ 9, khóa XI ngày 29/6/2006 nêu.

Còn theo Nghị quyết Kỳ họp thứ 4, Quốc hội khoá XII ngày 6/11/2008 “...Coi trọng và nâng cao chất lượng công tác quy hoạch, rà soát để hoàn chỉnh quy hoạch tổng thể phát triển kinh tế - xã hội và các quy hoạch khác, gắn quy hoạch đầu tư xây dựng cơ bản với các quy hoạch có liên quan. Tổng kết đánh giá toàn diện việc phân cấp quản lý đầu tư, mô hình tổ chức quản lý đầu tư xây dựng cơ bản để có sửa đổi cho phù hợp; Tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra, kiểm toán để kịp thời ngăn ngừa các sai phạm...”.

Đặc biệt, ngày 19/4/2010, Ủy ban Thường vụ Quốc hội (UBTVQH) đã ban hành Nghị quyết số 927/2010/UBTVQH12 về Chiến lược phát triển KTNN đến năm 2020. Theo đó, để bảo đảm yêu cầu phát triển trong thời kỳ công nghiệp hoá - hiện đại hoá và tiến trình hội nhập kinh tế quốc tế của đất nước, mục tiêu phát triển KTNN đến năm 2020 là "Nâng cao năng lực hoạt động, hiệu lực pháp lý, chất lượng và hiệu quả hoạt động của KTNN như một công cụ hữu hiệu của Nhà nước trong kiểm tra, giám sát quản lý và sử dụng ngân sách, tiền và tài sản nhà nước; xây dựng KTNN có trình độ chuyên nghiệp cao, từng bước hiện đại, trở thành cơ quan kiểm tra tài chính công có trách nhiệm và uy tín, đáp ứng yêu cầu của sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước, phù hợp với các thông lệ và chuẩn mực quốc tế”.

Thực hiện Nghị quyết trên, ngày 09/10/2013, Tổng Kiểm toán Nhà nước đã ban hành Kế hoạch chiến lược phát triển KTNN giai đoạn 2013-2017 với 08 mục đích và 29 mục tiêu chiến lược nhằm xác định rõ tầm nhìn, sứ mệnh, giá trị cốt lõi, các hoạt động và các nguồn lực cần thiết để hiện thực hóa các nội dung chính trong Chiến lược phát triển KTNN đến năm 2020.

Mới đây, Nghị quyết số 18-NQ/TW ngày 25/10/2017 của Ban Chấp hành Trung ương yêu cầu: “...Rà soát, sửa đổi, bổ sung, hoàn thiện quy định về chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn, trách nhiệm, phạm vi hoạt động, mối quan hệ công tác của KTNN và các cơ quan kiểm tra, thanh tra các cấp để không chồng chéo khi thực hiện nhiệm vụ...”.

Không ngừng hoàn thiện hệ thống pháp luật về KTNN

Qua hơn 24 năm hoạt động, Quốc hội, UBTVQH, Chính phủ, Tổng Kiểm toán Nhà nước đã ban hành nhiều văn bản quy phạm pháp luật quy định về tổ chức và hoạt động của KTNN, tạo hành lang pháp lý ngày càng hoàn thiện, đầy đủ cho hoạt động của KTNN.

Hiến pháp nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam năm 2013 được thông qua tại Kỳ họp thứ 6, Quốc hội khóa XIII ngày 28/11/2013 đã quy định địa vị pháp lý của KTNN và Tổng Kiểm toán Nhà nước tại Điều 118, đánh dấu bước ngoặt trên chặng đường phát triển của KTNN với vị thế và vai trò ngày càng được nâng cao. Điều 118 quy định: (1) KTNN là cơ quan do Quốc hội thành lập, hoạt động độc lập và chỉ tuân theo pháp luật, thực hiện kiểm toán việc quản lý, sử dụng tài chính, tài sản công.(2). Tổng Kiểm toán Nhà nước là người đứng đầu KTNN, do Quốc hội bầu. Nhiệm kỳ của Tổng Kiểm toán Nhà nước do luật định. Tổng Kiểm toán Nhà nước chịu trách nhiệm và báo cáo kết quả kiểm toán, báo cáo công tác trước Quốc hội; trong thời gian Quốc hội không họp, chịu trách nhiệm và báo cáo trước Ủy ban Thường vụ Quốc hội.(3).  Tổ chức, nhiệm vụ, quyền hạn cụ thể của KTNN do luật định”.

Đây là sự kiện chính trị - pháp lý trọng đại trong tiến trình xây dựng và phát triển KTNN. Lần đầu tiên, địa vị pháp lý của KTNN và Tổng Kiểm toán Nhà nước được quy định trong Hiến pháp - đạo Luật cơ bản của Nhà nước, tạo cơ sở pháp lý quan trọng cho tổ chức và hoạt động của KTNN.

Để cụ thể hóa quy định của Hiến pháp về KTNN, ngày 24/6/2015 Quốc hội khoá XIII, kỳ họp thứ 9 đã thông qua Luật KTNN có hiệu lực thi hành ngày 01/01/2016, Luật gồm 9 chương, 73 điều. Đây là đạo Luật quan trọng trong hệ thống pháp luật của Nhà nước ta, là công cụ pháp lý để tăng cường kiểm tra, kiểm soát các nguồn lực tài chính nhà nước, đồng thời là cơ sở pháp lý quan trọng quy định một cách đầy đủ, toàn diện, có hệ thống về chức năng, nhiệm vụ, cơ cấu tổ chức và hoạt động của KTNN. Để cụ thể hóa quy định của Hiến pháp về KTNN, khắc phục những bất cập trong thực tiễn hoạt động KTNN, Luật KTNN năm 2015 có nhiều điểm mới như: Quy định về chức năng của KTNN: KTNN có chức năng đánh giá, xác nhận, kết luận và kiến nghị đối với việc quản lý, sử dụng tài chính công, tài sản công (Điều 9); mở rộng phạm vi đối tượng kiểm toán của KTNN là việc quản lý, sử dụng tài chính công, tài sản công và các hoạt động có liên quan đến việc quản lý, sử dụng tài chính công, tài sản công của đơn vị được kiểm toán (Điều 4); quy định rõ về giá trị pháp lý của của Báo cáo kiểm toán tại Điều 7; quy định Tổng Kiểm toán Nhà nước do Quốc hội bầu, miễn nhiệm, bãi nhiệm theo đề nghị của UBTVQH (Điều 12); Bổ sung tiêu chuẩn bổ nhiệm vào các ngạch kiểm toán viên nhà nước (Điều 23, 24, 25); quy định cụ thể thời hạn của một cuộc kiểm toán (Điều 30); quy định KTNN độc lập trong xây dựng và thực hiện kế hoạch kiểm toán; bổ sung đơn vị được kiểm toán là cơ quan quản lý nợ công, kiểm toán DN do Nhà nước nắm giữ 50% vốn điều lệ trở xuống, khi cần thiết...

Bên cạnh Luật KTNN, Luật NSNN, Luật Đầu tư công, Luật Quản lý, sử dụng tài sản công, Luật Thực hành tiết kiệm, chống lãng phí, Luật Phòng, chống tham nhũng, Luật Ban hành các văn bản quy phạm pháp luật… cũng đã quy định nhiều nội dung liên quan đến chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn của KTNN trong hệ thống các cơ quan kiểm tra, kiểm soát của Đảng và Nhà nước.

Trên cơ sở Luật KTNN năm 2015, cơ quan KTNN đã phối hợp tích cực với các cơ quan của Chính phủ và Quốc hội xây dựng trình các cơ quan có thẩm quyền ban hành và ban hành theo thẩm quyền các văn bản hướng dẫn thực hiện Luật KTNN. Ngày 29/12/2016 UBTVQH đã ban hành Nghị quyết số 325/2016/UBTVQH14 quy định chế độ đối với cán bộ, công chức của KTNN và thay thế Nghị quyết 1003/2006/NQ-UBTVQH11 ngày 03/3/2006, Nghị quyết 794/2009/NQ-UBTVQH12 ngày 22/6/2009, Nghị quyết 670a/2013/NQ-UBTVQH13 ngày 14/10/2013.

Cùng với đó, trong phạm vi thẩm quyền, Tổng Kiểm toán Nhà nước đã ban hành hơn 40 văn bản quy phạm pháp luật để quy định chi tiết hướng dẫn Luật KTNN, như: Hệ thống Chuẩn mực KTNN gồm (39 Chuẩn mực hướng dẫn chuyên môn và 01 danh mục thuật ngữ sử dụng trong Hệ thống chuẩn ực KTNN); Quy trình kiểm toán chung, các quy trình kiểm toán lĩnh vực ngân sách, DNNN và đầu tư dự án; Quy chế tổ chức và hoạt động của đoàn kiểm toán; Hệ thống hồ sơ mẫu biểu kiểm toán; Quy chế tuyển dụng, quy hoạch, bổ nhiệm cán bộ… làm cơ sở để quản lý, điều hành các hoạt động của ngành theo hướng minh bạch, công khai, chuyên nghiệp và chính quy hóa, từ đó nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác trên mọi lĩnh vực.
 
Lê Anh Dũng - Q. Vụ trưởng Vụ Pháp chế

Bình Luận

Vui lòng nhập nội dung bình luận.

Tin mới

  • Đấu tranh chống "diễn biến hòa bình" trên mặt trận tư tưởng

    Đấu tranh chống "diễn biến hòa bình" trên mặt trận tư tưởng

    (BKTO) - Nhận diễn rõ các phương thức chống phá chủ yếu của các thế lực thù địch trong điều kiện hiện nay, đặc biệt là sự chống phá trên mặt trận tư tưởng có ý nghĩa quan trọng để Việt Nam xây dựng các giải pháp phòng chống DBHB một cách toàn diện, hiệu quả.

     1 năm trước

Sự Kiện nổi bật

Chuyên đề

 Thời tiết
Các ấn phẩm Báo Kiểm toán

Liên hệ đặt báo: (024) 6282 2201